Lignineharsen: duurzaam alternatief voor schadelijke chemicaliën
Bezorgdheid over de impact van bisfenol A
De bouwsector staat voor een dubbele uitdaging: gebouwen en infrastructuur moeten steeds duurzamer worden, terwijl ook de impact van bouwmaterialen op mens en milieu in vraag wordt gesteld. Het Europese onderzoeksproject LEGACY toont aan dat beide ambities hand in hand kunnen gaan. Innovatieve epoxycoatings zijn immers vrij van bisfenol A (BPA), een omstreden chemische stof die vandaag nog veel wordt gebruikt in bouwtoepassingen.
LEGACY-project
Epoxyharsen vormen al decennialang een essentieel onderdeel van beschermende coatings voor vloeren, bruggen, industriële installaties en andere veeleisende toepassingen. Ze zijn immers bijzonder sterk en slijtvast. Maar tegelijkertijd groeit de bezorgdheid over de impact van bisfenol A, een veelgebruikte bouwsteen van deze harsen. Wanneer BPA-gebaseerde materialen afbreken, kunnen schadelijke stoffen vrijkomen die bodem en water verontreinigen en mogelijk risico's vormen voor de volksgezondheid. Ook op het einde van hun levensduur stelt zich de vraag of die materialen wel nog te hergebruiken zijn.
Met het LEGACY-project ontwikkelde VITO een alternatief dat niet alleen veiliger is, maar ook perfect aansluit bij de principes van circulaire economie. Basis is lignine, een natuurlijke stof uit hout die vrijkomt als reststroom in de papierindustrie. Wat vandaag vaak als afval wordt beschouwd, blijkt een waardevolle grondstof voor hoogwaardige bouwmaterialen.
Noden van de markt
LEGACY heeft bij dit innovatieproces bedrijven actief betrokken. Via enquêtes en stakeholderbijeenkomsten werden de behoeftes van de industrie meegenomen in de ontwikkeling. Daardoor sluiten de nieuwe materialen ook nauw aan bij de concrete noden van de markt.
Het proces
Via innovatieve chemische processen wordt lignine omgezet in biogebaseerde epoxyharsen. Deze nieuwe harsen zijn ondertussen uitgebreid getest onder praktijkomstandigheden en vergeleken met traditionele BPA-gebaseerde producten. De resultaten tonen aan dat de coatings dezelfde hoge prestaties kunnen leveren op het vlak van duurzaamheid, mechanische sterkte en chemische bestendigheid.
Het succes van LEGACY toont aan dat duurzame biogebaseerde chemie niet alleen mogelijk is, maar ook praktisch, vooruitstrevend en haalbaar voor bedrijven van elke omvang. Biogebaseerde en BPA-vrije coatings bieden daardoor een realistisch perspectief voor de hele bouwsector. Zo kan die haar afhankelijkheid van schadelijke stoffen verminderen zonder in te boeten op kwaliteit of prestaties.
Over LEGACY
LEGACY is een Federaal onderzoeksproject met steun van het klimaat-, transitie- en relancefonds dat innovatieve, veilige en duurzame alternatieven ontwikkelt voor bisfenol-gebaseerde materialen. Het project focust op de ontwikkeling van biogebaseerde epoxyharsen voor industriële en bouwtoepassingen en ondersteunt de transitie naar een circulaire economie. Dit project werd gefinancierd door de Europese Unie – nextGenerationEU.