EPB en EPC worden vanaf 2030 samengevoegd
Er komt nieuwe labelschaal: geen A-label meer met gasketel
Voor nieuwbouwprojecten en ingrijpende renovaties is vandaag een EPB-verslag verplicht. Daarmee wordt nagegaan of een gebouw voldoet aan de geldende energieprestatie-eisen. Bij de verkoop of verhuur van een woning is dan weer een EPC nodig, dat de energiezuinigheid van het gebouw weergeeft aan de hand van een energiescore. Vanaf 2030 verandert dat. Dan worden beide systemen samengevoegd. “Het doel is om één beleidsinstrument te ontwikkelen voor de volledige levensduur van een woning”, zegt Mieke Deurinck, Policy Officer bij VEKA. Ze gaf tijdens het jaarcongres van OVED, de beroepsvereniging voor energiedeskundigen, meer uitleg over de samenvoeging.
Eén beleidsinstrument in plaats van twee
Sinds 2006 is de EPB-regelgeving van kracht en moet voor nieuwbouw en ingrijpende renovaties een EPB-aangifte worden ingediend. “EPB heeft een enorme impact gehad op ons gebouwenbestand en de bouwpraktijk grondig veranderd”, aldus Deurinck. “De EPB-verslaggeving is doorheen de jaren organisch gegroeid, maar daardoor ook steeds complexer geworden. Vandaag zitten we in een situatie van complexe regels en een grote detailgraad, waardoor het zelfs voor EPB-verslaggevers soms moeilijk volgen is.”
“Het EPC werd in 2008 ingevoerd als een informatief instrument dat de energieprestatie van een woning vertaalt naar een energiescore. Hoewel het oorspronkelijk niet bedoeld was als normatief instrument, speelt het vandaag een steeds grotere rol. Daardoor groeit ook de aandacht voor de kwaliteit van het certificaat en rijzen er vragen over de verschillen tussen de EPC-score en het werkelijke energieverbruik.”
Volgens Deurinck staan zowel EPB als EPC op een kantelpunt. “Het draagvlak voor beide systemen staat onder druk en ze zijn toe aan vernieuwing. Bovendien is de software waarop beide instrumenten draaien end-of-life.”
“Uiteindelijk gaat het om twee vergelijkbare beleidsinstrumenten die steeds meer dezelfde doelstellingen nastreven. Daarom lijkt het ons, net als de stakeholders die we hebben geraadpleegd, logisch om EPB en EPC samen te brengen in één instrument, met één berekeningsmethodiek en één softwareplatform. Dat maakt het werk ook eenvoudiger voor energiedeskundigen en verslaggevers."
Vereenvoudiging staat voorop bij de ontwikkeling van deze nieuwe tool. "Het instrument moet de energieprestatie van een woning gedurende haar volledige levensduur opvolgen. De berekening blijft - net zoals dat nu het geval is - onafhankelijk van het gedrag van de bewoners. De bedoeling is om de energieprestatie op een eenvoudige manier in kaart te brengen, niet om het werkelijke energieverbruik tot in detail te voorspellen.
"Tegelijk moet het instrument eigenaars en gebruikers duidelijke indicatoren en bruikbare adviezen aanreiken. Ventilatie, oververhitting en zomercomfort blijven daarbij belangrijke aandachtspunten. Circulariteit, GWP en locatie zullen in deze energieprestatietool niet worden meegenomen."
Geen A-label meer mogelijk met gasketel
“Een hervorming van beide systemen drong zich sowieso op”, zegt Deurinck. “Een belangrijke aanleiding is de herziene Europese EPBD-richtlijn van 2024. Die legt nieuwe voorwaarden op voor woningen met een A-label. Het A-label als einddoel voor 2050, zoals we dat vandaag kennen, verdwijnt.”
“De nieuwe labelschaal geldt vanaf 1 januari 2030. Meteen ook de deadline van Europa om de nieuwe EPBD-richtlijn te integreren. Een woning met label A moet vanaf dan emissievrij, en dus ook fossielvrij, zijn. Een A-label voor een woning met een gasketel is dus niet meer mogelijk.”
“Maar emissievrij zijn volstaat voor Europa niet om het A-label te krijgen. De energievraag moet ook onder een - nog vast te leggen - maximumdrempel blijven en het jaarlijkse energieverbruik moet worden gedekt door lokaal opgewekte energie of energie uit koolstofvrije bronnen. Daarnaast stuurt Europa aan op een vorm van slimme sturing, zodat energieverbruik, energieopwekking en opslag kunnen inspelen op externe signalen. Tegen 2050 moeten alle gebouwen dit A-label behalen."
Het nieuwe instrument zal uitsluitend in Vlaanderen worden gebruikt. "Door de krappe timing die Europa oplegt, is er geen ruimte om samen met de andere gewesten nog een gezamenlijk systeem uit te werken”, aldus Deurinck.